محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )

226

تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )

نخستين نبردى كه ميانشان درگرفت منهزمش ساختند ؛ ولى عبد العزيز بقاياى لشكر خود را گردآورد و بازگشت و بر دشمن حمله كرد و پيروز شد و جمع كثيرى از ايشان را به قتل آورد و به شاطبه داخل شد . « 9 » شهر مرسيه - چنان كه گفتيم - تابع مملكت دانيه بود و پيش از زهير ، نايب او ابو بكر احمد بن اسحاق بن طاهر بر آن حكومت مىكرد . ابو بكر بن طاهر مردى دانشمند و صاحب وجاهت و خاندان بود . ابن طاهر شهر را به حزم و براعت بىآنكه براى خود لقب برگزيند يا در جامهء امارت آشكار شود نيك در ضبط آورد . عبد العزيز نيز او را در مقام خود ابقا كرد . عبد العزيز با ملوك مسيحى اسپانيا بخصوص فرناندوى اول پادشاه قشتاله روابط دوستى برقرار كرد . عبد العزيز در نبرد با خصم خود مجاهد العامرى از برخى افواج مزدوران مسيحى يارى طلبيد . اراضى بلنسيه در عهد او به هيچ نبرد ويرانگرى دچار نگرديد ، در حالى كه ولايات غربى و ميانى اندلس غالبا گرفتار چنين زدوخوردهايى بودند . اين امر مربوط به بعضى جنبه‌هاى خانوادگى و خويشاوندىاش از طريق جده‌اش با ملوك مسيحى بود . « 10 » فرمانروايى عبد العزيز المنصور بر بلنسيه قريب چهل سال مدت گرفت . سپس در ماه ذو الحجهء سال 452 ه / ژانويهء 1061 م وفات كرد . پس از عبد العزيز المنصور پسرش عبد الملك به اجماع اهل دولت به جانشينى او منصوب گرديد . در بلنسيه و شاطبه با او بيعت شد و او در بلنسيه استقرار يافت و نظام الدوله و المظفر لقب گرفت . به هنگام بيعت جوانى نوخاسته بود . وزير پدرش ابو عبد اللّه محمد بن مروان بن عبد العزيز القرطبى مشهور به ابن روبش زمام امور مملكت او را به دست گرفت . ابو عبد اللّه مردى دانشمند و كاردان بود و كارها را به خوبى اداره مىكرد و به دست او نظم و امنيت در همه‌جا استقرار يافت . المأمون بن ذو النون صاحب طليطله را با او التفاتى خاص بود و در يارى و دفاع از او دريغ نمىورزيد ؛ زيرا المأمون پدر زن عبد الملك بود . پس از وفات عبد العزيز افواجى از لشكر خود را در قلعهء قونيه نزديك بلنسيه جاى داد تا به داماد خود نزديك باشد . سپس يكى از سرداران

--> ( 9 ) . ابن عذارى : البيان المغرب ، ج 3 / ص 302 . و رجوع كنيد به دوزى : 03 . p , II . V , . tsiH . ( 10 ) . ابن الخطيب : اعمال الاعلام ، ص 195 .